ABD ile İran arasındaki gerilimin azalması ve diplomatik çözüm umutlarının artması, petrol piyasasındaki savaş priminin düşmesine neden oldu. Geçtiğimiz hafta 100 doları aşan Brent petrol, 84.11 dolara kadar geriledi. Ancak deniz yollarındaki sevkiyatın tam olarak normale dönmemesi, fiyatlarda yeniden yükseliş riskini devam ettiriyor.

Orta Doğu'daki çatışmaların enerji arzını etkileyeceği endişesiyle yükselen petrol fiyatları aşağı yönlü bir seyir izlemeye başladı. ABD'nin İran'a yönelik saldırılarına ara vermesi ve Umman'ın öncülük ettiği diplomatik görüşmelerden olumlu sinyaller alınması piyasalarda rahatlama sağladı. Küresel gösterge Brent petrol, 24 Temmuz'da 100.17 dolar seviyesini gördükten sonra sert satışlarla karşılaştı. Pazartesi günü yüzde 8.7'lik bir düşüşle 88.36 dolardan kapanan petrol, 28 Temmuz'da 84.11 dolara kadar geriledi. Bu düşüşle birlikte varil başına yaklaşık 16 dolarlık savaş primi silindi.

Petrolün 100 doların üzerine çıkmasında üretimden ziyade sevkiyat güvenliği etkili olmuştu. İran Körfezi'ni dünya pazarlarına bağlayan Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerin azalması ve Kızıldeniz'e açılan Babülmendep hattındaki saldırılar, tanker trafiğini ve sigorta maliyetlerini baskı altına almıştı. ABD Enerji Enformasyon İdaresi'ne göre, normal şartlarda Hürmüz Boğazı'ndan günde yaklaşık 20 milyon varil petrol ve petrol ürünü geçişi yaşanıyor. Bu miktar, küresel petrol tüketiminin yaklaşık beşte birini oluşturuyor. Bu nedenle boğazdaki herhangi bir aksama, piyasada doğrudan arz şoku endişesi yaratıyor.

Son düşüş, fiziki arzın tamamen normale dönmesinden değil, en kötü senaryonun şimdilik ertelenmesinden kaynaklanıyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile yapılan görüşmelerin olumlu ilerlediğini belirtmesi ve saldırılara ara verilmesi, yatırımcıların fiyatladığı büyük arz kesintisi ihtimalini zayıflattı. Babülmendep'ten geçen gemi sayısında toparlanma işaretlerinin görülmesi de petrol üzerindeki yukarı yönlü baskıyı azalttı. Piyasadaki bu rahatlama henüz kalıcı bir barış anlamına gelmiyor. Hürmüz Boğazı'ndaki tanker trafiği savaş öncesi seviyelerin altında seyrederken, ABD yönetimi görüşmelerin sonuçsuz kalması durumunda saldırıların yeniden başlayabileceği mesajını veriyor. Kızıldeniz ve Körfez çevresindeki petrol tesislerine yönelik saldırı riski de devam ediyor. Boğazların tamamen açılması ve sevkiyatın normalleşmesi durumunda Brent petrolün 80 dolara doğru gerileyebileceği, çatışmaların yeniden tırmanması halinde ise fiyatların kısa sürede tekrar yükselebileceği ifade ediliyor.

Petrol ve uluslararası ürün fiyatlarındaki gerilemenin ardından motorinin litre fiyatına ortalama 1 lira 31 kuruş indirim uygulandı. İndirimli fiyatlar 28 Temmuz itibarıyla geçerli oldu. Benzin fiyatında ise herhangi bir değişiklik yapılmadı. İndirim sonrası İstanbul Avrupa Yakası'nda benzinin litresi 67.10 TL, motorinin litresi 77.21 TL olarak belirlendi. Anadolu Yakası'nda ise benzin 66.94 TL'den, motorin 77.06 TL'den satışa sunuldu. Fiyatlarda dağıtım şirketi ve istasyona göre küçük farklılıklar görülebiliyor.

Altın fiyatları ise güçlü seyreden ABD Doları'nın etkisiyle haftanın ikinci işlem gününde geriledi. Yatırımcıların odağı, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) açıklayacağı faiz kararı ve para politikasına ilişkin mesajlarına çevrildi. Spot altının ons fiyatı yüzde 0.7 düşüşle 4.044.81 dolara indi. Bir önceki işlem gününde gün içinde yüzde 1'e kadar yükselen değerli metal, elde ettiği kazançların bir kısmını geri verdi. ABD'de ağustos vadeli altın kontratları da yüzde 0.8 değer kaybederek ons başına 4.045.40 dolardan işlem gördü. ABD Doları, yaklaşık bir ayın en yüksek seviyelerine yakın seyrini sürdürürken, bu durum ABD Doları üzerinden fiyatlanan altını diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar için daha maliyetli hale getirdi. Bu durum altına olan talebi zayıflatarak fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturdu.